اکسین نیوز – حمید بهرامی: موضوع حضور اتباع افغانستانی سالهاست به یکی از چالشهای اصلی بازار کار و اقتصاد ایران تبدیل شده است. با اجرای سیاستهای جدید برای ساماندهی مهاجران، تحلیل پیامدهای این اقدام در کانون توجه کارشناسان قرار گرفته است.
بازار کار در آستانه تحول
بخش عمدهای از نیروی کار مهاجر افغانستانی در مشاغلی فعالیت دارند که معمولاً مورد استقبال ایرانیان نیست؛ از جمله ساختمانسازی، خدمات شهری، کشاورزی و دامداری. اگرچه خروج این نیروها میتواند در کوتاهمدت خلأیی ایجاد کند، اما رکود فعلی بخش ساختمان این نیاز را تا حدی کاهش داده است. از سوی دیگر، این امر میتواند به افزایش دستمزدها و بهبود موقعیت شغلی برای کارگران ایرانی منجر شود.
تأثیر مستقیم بر بازار مسکن
حضور گسترده مهاجران، تقاضا برای مسکن در حاشیه شهرها را بهطور قابل توجهی افزایش داده که خود به رشد قیمتها و تورم در این بخش دامن زده است. کاهش اخیر حضور مهاجران غیرمجاز، موجب کاهش نسبی قیمتها و اجارهبها در برخی شهرهای بزرگ شده که این امر میتواند به کاهش فشار اقتصادی بر خانوارهای ایرانی و کاهش تقاضای کاذب در بازار مسکن بینجامد.
تقویت امنیت و نظم عمومی
موضوع مهاجرت غیرقانونی تنها به اقتصاد محدود نمیشود و ابعاد امنیتی نیز دارد. حضور اتباع بدون هویت مشخص در برخی موارد بستر جرائم خرد، قاچاق و سایر آسیبهای اجتماعی را فراهم میکرد. بازگرداندن مرحلهای این افراد میتواند به افزایش نظم و امنیت اجتماعی کمک شایانی کند.
کاهش فشار بر منابع عمومی و زیستمحیطی
افزایش جمعیت ناشی از مهاجرت کنترلنشده، فشار زیادی بر منابعی مانند آب، برق، انرژی و مواد غذایی وارد کرده است. کاهش این فشار نهتنها به کاهش هزینههای عمومی کشور میانجامد، بلکه پایداری زیستمحیطی را نیز بهبود خواهد بخشید.
چالشهای پیشرو و راهکارها
خروج مهاجران بدون برنامهریزی دقیق میتواند تبعاتی از جمله کمبود نیروی کار در برخی مشاغل سخت و افزایش هزینههای تولید برای کارفرمایان خرد را در پی داشته باشد. برای جلوگیری از این تبعات، دولت باید با اجرای سیاستهای مکمل مانند آموزش نیروی کار ایرانی، حمایت از کارفرمایان و توسعه مسکن اجتماعی، زمینه تبدیل این تهدیدها به فرصت را فراهم کند.
